HABER MERKEZİ
“Ülkemizin AB"ye aday olması nedeniyle AB’nin 2007-2013 dönemi için aday ülkeleri tam üyeliğe hazırlamak ve üye ülkeler ile aday ülkeler arasındaki ekonomik ve sosyal farklılıkları azaltmak amacıyla, AB’nin yapacağı yardımlar “Katılım Öncesi Mali Yardım Aracı (İPA)" adı altında birleştirilmiştir. IPA kapsamındaki yardımlar beş bileşenden oluşmaktadır. Kooperatiflerin mali yardım alabilecekleri bileşenler aşağıya çıkarılmıştır.
* Kurumsal Kapasitenin Geliştirilmesi Bileşeni
Bu bileşenin sorumluluğu 2007-2013 dönemi için Avrupa Birliği Genel Sekreterliği'ndedir. Bu Bileşenin de kadın kooperatiflerinin amaç ve faaliyet konularına uygun "Kadın Haklarının Korunması ve Geliştirilmesi" ve "Engelli Kişilerin Toplumla Bütünleşmesini Güçlendirme" tedbirleri bulunmaktadır. Konu hakkında proje tekliflerine ilişkin yapılan duyurulara http://www.abgs.gov .tr adresinden ulaşılabilmektedir.
* Bölgesel Kalkınma Bileşeni
Bu Bileşen adı altında yürütülen;
Çevre Operasyonel Programı Çevre ve Orman Bakanlığı, Ulaştırma Operasyonel Programı Ulaştırma Bakanlığı, Bölgesel Rekabet Edebilirlik Operasyonel Programı(BROP) ise Sanayi ve Ticaret Bakanlığı sorumluluğundadır. BROP'un iki temel önceliği bulunmaktadır. "İş Ortamının İyileştirilmesi" önceliği altında; Sanayi Altyapısının Geliştirilmesi, Finansal Araçların Oluşturulması ve Geliştirilmesi, Ar-Ge, İnnovasyon, Teknoloji ve Bilgi Toplumu Altyapısının Geliştirilmesi, Turizm Altyapısı ile Tanıtım ve Pazarlama Faaliyetlerinin Geliştirilmesi başlıkları çerçevesinde yardımlarını gruplandırmaktadır. Yine "İşletme Kapasitelerinin Artırılması ve Girişimciliğin Teşvik Edilmesi" önceliği altında ise; İşletmelere Temel Bilgi, Danışmanlık ve Yatırım Desteği Sağlanması. Sanayi Sektörleri Arasında İşbirliğinin Güçlendirilmesi başlıkları çerçevesinde yardımlarını gruplandırmaktadır. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Bölgesel Rekabet Edebilirlik Programı Koordinasyon ve Uygulama Merkezi nin periyodik olarak çıkacağı proje teklif çağrıları yoluyla bahsedilen öncelik ve tedbirlere uygun olarak sunulan projelere AB fonlarından finansman desteği sağlanmaktadır.
* İnsan Kaynaklarının Geliştirilmesi Bileşeni
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı sorumluluğunda yürütülmektedir. Bu Bileşenin öncelik ve tedbirleri ise aşağıdaki gibidir:
İstihdam önceliğinin amacı; özellikle kadınların işgücüne katılımlarını artırarak ve genç işsizliğini azaltarak, daha çok insanı istihdama çekmek ve istihdamda sürekli olmalarını sağlamaktır. Bu amaç, eğitim ve mesleki eğitim alanlarında atılacak adımlar ile bilinç artırılmasını da içeren geniş bir politika yaklaşımını gerekli kılmaktadır. Ayrıca, kayıtlı istihdamın teşvik edilmesi ve kamu istihdam hizmetleri, daha kaliteli hizmet sağlanması ve daha etkin işgücü piyasası politikalarının uygulanması noktasında da büyük önem taşımaktadır. Bu öncelik altında dört tedbir yer almaktadır:
Tedbir l.l: Önceden tarımda çalışanlar dahil olmak üzere, kadınların işgücüne katılımlarının teşvik edilmesi ve kadın istihdamının artırılması.
Tedbir 1.2: Gençlerin istihdamının artırılması.
Tedbir 1.3: Kayıtlı istihdamın teşvik edilmesi.
Tedbir 1.4: Kamu istihdam hizmetlerinin kalitesinin artırılması.
Eğitim önceliğinin amacı; eğitimin kalitesinin arttırılması, eğitim ve iş gücü piyasası arasındaki bağın kuvvetlendirilmesi, başta kız çocukları olmak üzere her düzeyde okullaşma oranlarının yükseltilmesi yolu ile insan kaynağına yapılan yatırımın arttırılması olarak belirlenmiştir. Bu öncelik altında dört tedbir yer almaktadır:
Tedbir 2.1: Eğitimin Önemi Hakkındaki Bilincin Arttırılması Ve Başta Kadınlar Olmak
Üzere İnsan Kaynaklarının Geliştirilmesi Ve İş Piyasasına Giriş İçin Okullaşmanın Arttırılması.
Tedbir 2.2: Özellikle Mesleki Ve Teknik Eğitimin İçeriğinin Ve Niteliğinin İyileştirilmesi.
Hayat boyu öğrenme önceliğinin amacı; ülkemizde Hayat Boyu Öğrenme olanaklarının yaygınlaştırılması ve iyileştirilmesi, işçi, işletmelerin ve işverenlerin uyum yeteneklerinin arttırılmasıdır. Bu öncelik altında iki tedbir yer almaktadır:
Tedbir 3.1: Hayat Boyu Öğrenme İçin Gerekli Olan Beceri ve Yeterliliklerin Geliştirilmesi.
Tedbir 3.2: İnsan Sermayesine Daha Fazla Yatırım Yaparak İşçi ve İşverenlerin Uyum
Yeteneklerinin Artırılması.
Sosyal içerme önceliğinin amacı; dezavantajlı kişilerin işgücü piyasasına ve sosyal korumaya erişimlerinin kolaylaştırılması ve işgücü piyasasına erişimleri önündeki engellerin kaldırılması yoluyla içermeci bir işgücü piyasasının teşvik edilmesidir. Bu öncelik altında iki tedbir yer almaktadır:
Tedbir 4.1: Dezavantajlı Kişilerin İstihdam Edilebilirliğinin Arttırılması. İşgücü Piyasasına Erişimlerinin Kolaylaştırılması ve İşgücü Piyasasına Girişlerinin Önünde Yer Alan Engellerin Ortadan Kaldırılması.
Tedbir 4.2: İşgücü Piyasası ve Sosyal Koruma Alanındaki Kurumlar ve Mekanizmalar Arasında Daha İyi Bir İşleyiş ve Koordinasyon Sağlanması.
Bu programın öncelikleri ve hedefleri kadın kooperatiflerinin amaç ve faaliyet konuları ile örtüşmektedir. Faaliyetlerine uygun ise, istihdama katkısı olacak bu desteklerden diğer kooperatifler de yararlanabilmektedirler.
İhale süreci devam eden hibe programları; Kadın istihdamının desteklenmesi hibe programı (tr 05 ıpo 001/pvve) Yenilikçi yöntemlerle kayıtlı istihdamın teşvik edilmesi hibe programı (tr 05 ıpo 001/pre) Hayatboyu öğrenmenin desteklenmesi hibe programı (cfcu/2007 tr 05 ıpo 001/lll) Özellikle kız çocuklarının okullaşma oranlarının artırılması hibe programı (cfcu/tr08h2.01-02) Genç istihdamının desteklenmesi hibe programı (tr08h 1.01-01)
Söz konusu hibe programlarının ihale süreci ve başvuruya ilişkin belgeleri hakkında detaylı bilgi, Merkezi Finans ve İhale Birimi'nin internet sitesinde (http://www.mfib.gov.tr) yer alan ihale arama kısmından yukarıda parantez içinde yazan referans numaralan girilerek elde edilebilmektedir.
* Kırsal Kalkınma Bileşeni
2007-2013 yılları arasında uygulanmak üzere Tarım ve Köyişleri Bakanlığı sorumluluğunda yürütülmektedir. Bu program kapsamında ilgili Bakanlıkça hazırlanan IPARD Planının temel hedefi, "AB Ortak Tarım Politikası ile ilgili müktesebatın uygulanmasına ve aday ülkelerde tarım sektörü ile kırsal alanların sürdürülebilir gelişimi için öncelikli sorunların çözümüne katkıda bulunmak" olarak belirlenmiştir. Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu web adresinden konuya yönelik proje başvuru ilanlarına ulaşılabilmektedir.
* Kooperatiflerin Kalkınma Ajanslarının Hibe Programlarından Yararlandırılması
Kooperatiflerce Bakanlığımıza iletilen bazı talep ve başvurularda, Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı"nın(DPT) görev ve yetki alanında faaliyet gösteren Kalkınma Ajansları tarafından yürütülen mali destek programlarından yararlanmak üzere başvuruda bulundukları, ancak kooperatiflerin KOBÎ ya da sivil toplum kuruluşu olmadıkları mütalaasıyla bazı Kalkınma Ajansları tarafından başvurularının kabul edilmediği bilgisi yer almaktaydı. Bakanlığımızca kooperatiflerin hukuki yapıları ve işlevleri hakkında DPT'ye bilgi verilerek, bunların da Kalkınma Ajanslarına yapacakları başvuruların değerlendirilmesi talep edilmiştir.
Söz konusu talep üzerine anılan Müsteşarlık, Bakanlığımızca belirtilen görüşler çerçevesinde, kooperatiflerin hukuki yapıları ile amaç faaliyet konularının her mali destek programı bakımından dikkatlice incelenmesi, bu çerçevede uygun başvurusu bulunan kooperatiflerin mağdur edilmemesinin uygun olacağı hususunu Kalkınma Ajanslarına yazılı olarak bildirmiştir.
* Türkiye İş Kurumu (İş-Kur) ile Kooperatiflerin İşbirliği Yaparak Eğitim Programları Yürütmesi
İŞKUR'dan alınan yazılı cevapta;
- İŞKUR tarafından çeşitli kurum ve kuruluşlar ile işbirliği içerisinde hizmet satın alınarak işgücü yetiştirme kursları düzenlendiği,
- Bu kapsamda kurs masraflarının (eğitici, mekan, eğitim malzemeleri ve gerekli alet edevat giderleri ve kursiyer cep harçlıkları) İŞKUR tarafından karşılandığı,
- Türkiye İş Kurumu İşgücü Uyum Hizmetleri Yönetmeliğimin 7. maddesinde bu tür programlar için hizmet sağlayıcıların belirtildiği ve "d)" fıkrasında belirtilen "Eğitim için Milli Eğitim Bakanlığı tarafından belirlenen özel öğretim kurumlarına ait standartlarda mekan ve donanıma sahip dernek ve vakıflar ile işçi, işveren, esnaf ve meslek kuruluşları, meslek birlikleri, eğitim veya rehabilitasyon amacıyla kurulmuş firmalar gibi kurum ve kuruluşlar” arasında "Kadın Kooperatiflerinin" de bulunduğu.
-Bu bağlamda Kadın, Çevre, Kültür ve İşletme Kooperatiflerinin ilgili fıkra kapsamında değerlendirilmesi ve gerekli diğer şartları sağlamaları koşuluyla hizmet sağlayıcı olarak belirlenmesinin, koşullan taşıdığı halde kapsama alınmayan Kooperatiflerin durumu İl Müdürlükleri aracılığıyla ya da doğrudan Genel Müdürlüğe “İl adı” " belirtilmek suretiyle bildirmesinin uygun olacağı belirtilmektedir. İŞKUR'un getirmiş olduğu bu yorumdan hareketle: faaliyet konuları bu şekildeki işbirliğine uygun tüm kooperatiflerin kapsama dahil olduğu söylenebilir. Kooperatifler konu hakkındaki taleplerini İŞKUR İl Müdürlüklerine ya da doğrudan İŞKUR Genel Müdürlüğüme "il adı" belirtilmek suretiyle bildirebileceklerdir.
* Kooperatiflerin KOSGEB Destekleri’nden Yararlandırılması
KOSGEB'ten alınan cevabi yazıda: Kooperatiflerin KOSGEB ile işbirliği yapabilmesi için eğitim, spor. sanat ve sağlık alanları dışında faaliyet göstermeleri ve faaliyetlerinin KOBFleri ve girişimcileri geliştirmeye yönelik olması gerektiği belirtilerek, aşağıda belirtilen alanlarda kooperatiflerle işbirliği yapılabileceği ifade edilmiştir.
* KOSGEB-Uygulamalı Girişimcilik Eğitim Modelleri
Uygulamalı girişimcilik eğitimleri, girişimcilik kültürünü yaygınlaştırmak ve girişimcilerin bir iş planına dayalı olarak kuracakları işletmelerin başarı düzeylerini artırmak amacıyla düzenlenmektedir.
Bu eğitimlerin hedef kitlesi kendi işini kurmak isteyen gerçek kişiler olup, eğitimler genel katılıma açık olarak düzenlenebileceği gibi, genç girişimci, kadın girişimci ve üniversite öğrencileri gibi belirli bir hedef kitle grubuna yönelik olarak da yapılabilmektedir.
Uygulamalı Girişimcilik Eğitiminin süresi, 24 saati atölye çalışmaları olmak üzere toplam 60 saattir. Sektörel ve yerel düzeyde belirlenen ihtiyaçlar doğrultusunda ilave eğitimler de eklenebilir. KOSGEB tarafından gerçekleştirilen Uygulamalı Girişimcilik Eğitimlerinde ilave eğitim süresi 15 saati aşamaz.
Bu kapsamda düzenlenecek eğitimler; Ulusal ve uluslararası projeler kapsamında, KOSGEB tarafından yürütülen Uygulamalı Girişimcilik Eğitimleri, KOSGEB dışı kurum ve kuruluşlar tarafından düzenlenen Uygulamalı Girişimcilik Eğitimleridir. Bu kurum ve kuruluşlar içerisine kooperatifler de dahildir.
* KOSGEB-Meslek Kuruluşu Proje Desteği
Meslek Kuruluşu tarafından, proje sonuçlarından yararlanabilecek işletme sayısının büyüklüğü, ilin ve/veya bölgenin öncelikli geçim kaynakları, yeni girişimci potansiyeli gibi hususlar gözetilerek, bölgede oluşturulacak istihdam ve pazara giriş imkanlarının sunulması, insan kaynaklarının geliştirilmesi, çevre ve enerji verimliliği, iş güvenliği, teknik mevzuat vb. konularda işletmelerin ve/veya girişimciliğin geliştirilmesi için hazırlanmış projeler desteklenmektedir. Örnek olarak, kooperatiflerin satışa arz ettikleri ürünler için pazara uygun paketleme, işleme tekniklerinin yenilenmesi ve benzeri konularda geliştirecekleri projeler bu destekler kapsamında değerlendirilmektedir.
Destek Oranı. Süresi ve Üst Limitleri; Meslek Kuruluşu Proje Destek programı kapsamında sunulacak projeler için destek oranı; 16/7/2009 tarih ve 27290 sayılı Resmi Gazete*de yayınlanan "Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkındaki Bakanlar Kurulu Kararı*" ile belirlenmiş olan bölgelerde 1. ve 2. Bölgelerde % 50 olup. 3. ve 4. Bölgelerde bu oran % 60 olarak uygulanmaktadır.
Meslek Kuruluşu Proje Destek Programı süresi 3 yıl olup, program kapsamında verilecek desteğin üst limiti toplam 150.000 TL"dir. Meslek Kuruluşu Proje Destek Programı kapsamında verilecek destekler geri ödemesizdir. Meslek Kuruluşu Proje Destek Programı kapsamında. Meslek Kuruluşunun aynı anda birden fazla projesi desteklenmez. Meslek Kuruluşu Proje Destek Programı süresi içinde kalmak kaydıyla, üst limit dahilinde bir başka proje ile başvuru yapabilir. Üç yıllık süre tamamlandıktan sonra, Meslek Kuruluşunun yeni bir proje başvurusu yapması halinde Meslek Kuruluşu Proje Destek Programı yeniden başlatılır. Başlatılan yeni Meslek Kuruluşu Proje Destek Programında, daha önce kullandırılan destek miktarı dikkate alınmaz. Meslek Kuruluşu Proje Destek Programı kapsamında desteklenecek proje süresi, proje bazında azami 24 aydır. Kurul kararı ile proje süresinin %50'sini geçmeyecek şekilde ek süre verilebilmektedir. Ancak bu sürenin toplamı. Meslek Kuruluşu Proje Destek Programı süresini aşamaz. Faaliyet konuları ve koşulları uygun tüm kooperatiflerin Meslek Kuruluşu Proje Desteği almaları mümkün bulunmaktadır. Kooperatiflerin bu desteklerden yararlanabilmek amacıyla, bölgesindeki KOSGEB Hizmet Merkezi Müdürlüğü'ne başvurmaları gerekmektedir.” (s)












